Het veranderende landschap van hulp en ontwikkeling leidt tot aanzienlijke uitdagingen voor fondsenwerving door non-profitorganisaties en NGO’s. Factoren zoals financiële druk op overheden door crises, een veranderend politiek en economisch klimaat en stijgende kosten maken fondsenwerving steeds complexer. Ook ActionAid ondervindt hiervan de gevolgen. Om haar missie te blijven realiseren en haar impact te vergroten, is ActionAid op zoek naar innovatieve manieren om extra fondsen te werven en nieuwe financieringsbronnen aan te boren.

Vraag ActionAid International

ActionAid vroeg Social Finance NL om te helpen bij het verkennen van nieuwe financieringsmodellen en strategieën om de fondsenwervingscapaciteit te vergroten. Het doel was om een solide basis te creëren voor duurzame fondsenwerving die zowel aansluit bij ActionAid’s waarden, zoals feminisme en dekolonisatie, als voldoende flexibel is om in te spelen op toekomstige uitdagingen.

Aanpak SFNL

Social Finance NL voerde een strategisch onderzoekstraject uit, waarbij literatuuronderzoek werd gedaan naar bestaande financieringsmodellen, met een focus op modellen die passen bij ActionAid’s missie en kernwaarden. Een van de nieuwe benaderingen is het inzetten van innovatieve financieringsmethoden om meer ongebonden financiering te genereren.

Een andere mogelijkheid is het gebruik van traditionele financiële instrumenten, zoals concessionele leningen, om meer kapitaal beschikbaar te maken voor fondsenwervingsactiviteiten. De kansen en risico’s van deze benaderingen zijn in kaart gebracht en getoetst aan relevante beleidskaders. Om de onderzoeksresultaten te verrijken en te valideren, voerden we interviews met veldexperts en met meerdere Global Leadership Teams van ActionAid.

Resultaat

Het traject is afgerond met een strategisch rapport, waarin concrete benodigdheden, kansen en aanbevelingen zijn opgenomen om nieuwe financieringsstrategieën te implementeren. Hiermee heeft Social Finance NL een stevige basis gelegd voor ActionAid om haar fondsenwervingspotentieel duurzaam te vergroten, inclusief concrete volgstappen om daar de interne organisatie verder klaar voor te maken

Het veranderende landschap van hulp en ontwikkeling leidt tot aanzienlijke uitdagingen voor fondsenwerving door non-profitorganisaties en NGO’s. Factoren zoals financiële druk op overheden door crises, een veranderend politiek en economisch klimaat en stijgende kosten maken fondsenwerving steeds complexer. Ook ActionAid International ondervindt hiervan de gevolgen. Om haar missie te blijven realiseren en haar impact te vergroten, is ActionAid op zoek naar innovatieve manieren om extra fondsen te werven en nieuwe financieringsbronnen aan te boren. 

Vraag ActionAid International  

ActionAid vroeg Social Finance NL om te helpen bij het verkennen van nieuwe financieringsmodellen en strategieën om de fondsenwervingscapaciteit te vergroten. Het doel was om een solide basis te creëren voor duurzame fondsenwerving die zowel aansluit bij ActionAid's waarden, zoals feminisme en dekolonisatie, als voldoende flexibel is om in te spelen op toekomstige uitdagingen. 

Aanpak SFNL

Social Finance NL voerde een strategisch onderzoekstraject uit, waarbij literatuuronderzoek werd gedaan naar bestaande financieringsmodellen, met een focus op modellen die passen bij ActionAid's missie en kernwaarden. Een van de nieuwe benaderingen is het inzetten van innovatieve financieringsmethoden om meer ongebonden financiering te genereren. Een andere mogelijkheid is het gebruik van traditionele financiële instrumenten, zoals concessionele leningen, om meer kapitaal beschikbaar te maken voor fondsenwervingsactiviteiten. De kansen en risico's van deze benaderingen zijn in kaart gebracht en getoetst aan relevante beleidskaders. Om de onderzoeksresultaten te verrijken en te valideren, voerden we interviews met veldexperts en met meerdere Global Leadership Teams van ActionAid.  

ActionAid is een internationale vrouwenrechtenorganisatie die zich inzet voor een gelijkwaardige en duurzame wereld. Dat doen zij samen met vrouwenbewegingen en lokale gemeenschappen wereldwijd. ActionAid staat collectief op tegen ongelijkheid en armoede en geloven in een feministisch perspectief: voor een toekomst waar welzijn urgenter is dan winst. Een van de manieren waarop ActionAid deze verandering mogelijk maakt, is met hun agro-ecologieprogramma’s. 

ActionAid promoot al jarenlang agro-ecologie als een alternatief voor de vernietigende industriële landbouw. Agro-ecologie maakt gebruik van inclusieve, duurzame landbouw- en voedselsystemen gebaseerd op ecologische, economische, sociale en feministische principes. Het huidige landbouw- en voedselsysteem zorgt voor veel problemen. Agro-ecologie biedt oplossingen voor het tegengaan van de onevenredige macht van het grootbedrijf, ongelijkheid, honger en ondervoeding, maar ook voor het tegengaan van de klimaatcrisis. 

In ontwikkelingslanden zorgt de industriële landbouw voor grootschalige ontbossing, resulteert het in water en landroof en ondermijnt het de kleinschalige duurzame voedselproductie voor lokale voedselmarkten. Bestaande ongelijkheden worden door de crises uitvergroot. Vrouwen worden daarom harder getroffen door klimaatverandering, het verdringen van de lokale voedsellandbouw en honger. 

Binnen agro-ecologie is de versterking van de positie van vrouwen cruciaal en vrouwen dienen centraal te staan in de oplossingen voor zichzelf, hun families en hun omgeving.  Er wordt proactief gekeken hoe de werklast van vrouwen voor zowel onbetaalde zorgtaken als werk in de agro-ecologie kan worden verminderd. Ook wordende sociale en economische voordelen voor vrouwen en meisjes proactief nagestreefd. Agro-ecologie is daarom intrinsiek feministisch. 

Vraag ActionAid

Hoewel agro-ecologieprogramma's van groot belang zijn, worden ze momenteel veelal op kleine schaal uitgevoerd, waardoor er slechts beperkt bewijs is voor hun potentieel voor opschaling en impact. ActionAid heeft Social Finance NL gevraagd manieren te onderzoeken waarop resultaatfinanciering, bijvoorbeeld via impact bonds, een oplossing kan bieden voor de uitdagingen waarmee hun agro-ecologieprogramma's worden geconfronteerd in vergelijking met traditionele donorgerichte benaderingen. 

Aanpak SFNL

Samen met ActionAid Nederland en ActionAid International zal SFNL tussen maart en september 2024 een haalbaarheidsstudie uitvoeren om de mogelijkheden van resultaatfinanciering voor de agro-ecologieprogramma's van ActionAid te presenteren. Om dit te doen, zal SFNL een van de uitvoerende kantoren van ActionAid en hun bestaande agro-ecologieprogramma selecteren om mee samen te werken. 

Resultaat

Voor het geselecteerde agro-ecologieprogramma en uitvoerend kantoor zullen de resultaten van de haalbaarheidsstudie worden gebruikt om nieuwe partnerschappen en financiers aan te trekken. Daarnaast zal deze haalbaarheidsstudie als voorbeeld worden gebruikt voor andere agro-ecologieprogramma's binnen de ActionAid Federatie. 

Haalbaarheidsstudie resultaatgerichte financiering voedingsprogramma’s in India en Bangladesh

Gezonde voeding is de basis voor gezondheid, welzijn en productiviteit. Toch is er internationaal een groot tekort aan financiering om te zorgen dat iedereen toegang heeft tot genoeg en gezonde voeding. De internationale non-profit organisatie ‘Global Alliance for Improved Nutrition’ (GAIN) brengt hier verandering in. Dit doen ze onder andere voor werknemers in de thee sector en kledingfabrieken in Afrika en Zuidoost Azië.

Vraag GAIN

GAIN is een Zwitserse non-profit organisatie die als missie heeft om de consumptie van voedzaam en veilig voedsel te verbeteren; met name bij díe mensen die risico lopen op ondervoeding. Dit doen ze in twintig landen met overheidspartners, bedrijven en maatschappelijke organisaties. GAIN is medeoprichter van de ‘Workforce Nutrition Alliance’ (WNA), een programma dat werkgevers ondersteunt bij het invoeren of verbeteren van programma’s voor werknemers die in hun (werk)omgeving weinig toegang hebben tot goede voeding.

GAIN heeft Social Finance NL gevraagd de haalbaarheid te toetsen van resultaatgerichte financieringen van deze ‘workforce nutrition’ programma’s. Deze vorm van financiering, waarbij wordt betaald voor behaalde impact, kan mogelijk nieuwe financiers aan boord brengen en publieke-private samenwerkingen bevorderen voor de doelgroep. Daarnaast helpt deze vorm van financieren ook met het nog beter onderbouwen van de impact van de programma’s.

Aanpak SFNL

De haalbaarheidsstudie bestaat uit vijf stappen en voeren we uit samen met partner NewForesight Consultancy. Allereerst hebben we GAIN meegenomen in de wereld van resultaatgericht financieren en de mogelijkheden en risico’s. Ook deden we een eerste toets of dit zou kunnen passen bij hun programma’s. Vervolgens hebben we de programma’s van GAIN en hun huidige impact geanalyseerd.

Als derde stap zijn we in gesprek gegaan met potentiële financiers en partners van GAIN, om te toetsen of de programma’s en de outcomes die ze behalen interessant zijn voor financiers van ontwikkelingshulp, bedrijven en eventuele investeerders. Met deze input ontwikkelen we een pitch, met een uitgewerkt programma, business model en financieringsstructuur. In de laatste stap benaderen we mogelijke financiers.

Resultaat

GAIN heeft meer kennis opgedaan over resultaatgericht financieren en wij hebben een duidelijker beeld van de mogelijke interesse voor de workforce nutrition programma’s en het financieringsmechanisme. We werken in meer detail uit hoe het mechanisme in de praktijk opgezet kan worden voor twee specifieke projecten: personeel op theeplantages in India en in kledingfabrieken in Bangladesh.

Vervolg

Het doel is om na de haalbaarheidsstudie in gesprek te kunnen gaan met geïnteresseerde financiers en investeerders om afspraken te maken over de outcomes en richting van het programma, om zo tot een nieuwe financiering en implementatieperiode te komen. Dit zou betekenen dat we de eerste Social Impact Bond ter wereld op het gebied van voeding kunnen opzetten.

Over de samenwerking

“Ik werk met veel plezier samen met het Social Finance NL team. In het ontwikkelen van de Development Impact Bond werken we echt in partnerschap samen. Het SFNL-team heeft ons als organisatie veel geleerd over resultaatfinanciering. Hun professionaliteit en flexibiliteit maakt dit een hele prettige samenwerking. De combinatie van de expertise van SFNL over resultaatfinanciering en onze expertise over voeding en workforce nutrition heeft een sterk voorstel geleid voor onze programma’s.” – Bärbel Weiligmann, Global Lead Workforce Nutrition

The Hague Institution for Innovation of Law (HiiL) streeft wereldwijd naar user-friendly justice: een toegankelijk, laagdrempelig en effectief rechtssysteem, waarbij de behoeften van gebruikers centraal staan.

Vraag HiiL

In veel landen is er nog altijd een ‘justice gap’, waarbij mensen met juridische vraagstukken hun probleem niet of slechts ten dele zien worden opgelost. Vooral in plattelandsgebieden speelt community justice, waarbij de lokale gemeenschap juridische dienstverlening biedt, een belangrijke mogelijkheid om deze ‘justice gap’ te verkleinen.

Met Justice Innovation Labs beoogt HiiL samen met lokale stakeholders en experts daarom een innovatief en duurzaam ontwerp voor ‘community justice’ te ontwikkelen, dat landelijk kan worden opgeschaald en verbonden is met het formele rechtssysteem. In dit kader heeft HiiL Social Finance NL gevraagd om deel te nemen aan meerdere Justice Innovation Labs door een businesscase en een duurzaam financieel model voor de verschillende initiatieven te ontwikkelen.

Aanpak SFNL

Social Finance NL neemt deel aan de design sessies van het Justice Innovation Lab en leidt de ontwikkeling van het business- en financieringsmodel. Hierbij verkennen we de haalbaarheid van diverse financieringsstructuren, waaronder resultaatfinanciering. Ook onderzoeken we de mogelijkheden voor een governance structuur voor de initiatieven en een positieve businesscase.

Resultaat

Met de Justice Innovation Labs werken we toe naar een financieringsvoorstel om het ontworpen initiatief in de verschillende landen te kunnen opzetten. Met de input uit de designsessies draagt Social Finance NL zorg voor de businesscase en de financieringsstructuur. Inmiddels hebben we meegewerkt aan de opzet en uitvoering van justice innovations in Den Haag, Oeganda, Tunesië, Nigeria, Niger en Ethiopië.

Over de samenwerking

Borja Gutierrez (Fund Specialist bij HiiL): “We werken al sinds 2019 samen met Social Finance NL en onze stakeholders zijn erg te spreken over hun kennis en expertise over financiering voor maatschappelijke impact. Daarom hebben we hen ook benaderd voor het Justice Innovation Lab. Door hun ruime ervaring in innovatieve financieringsmodellen leveren zij een zeer waardevolle bijdrage aan het initiatief voor community justice in Oeganda dat ook financieel duurzaam is.”

Maurits Barendrecht (Research Director bij HiiL): “Social Finance helped us to develop a comprehensive model for all revenue and cost-streams for community justice services in The Hague. Together, we are nearing a major breakthrough in financing courts and dispute resolution services in a way that ensures equal access to justice for all.”

Het ecosysteem rond financiering van ontwikkelingshulp is momenteel zo ingericht dat NGOs veel geld en tijd kwijt zijn aan het ophalen van middelen. Dit is niet hoe Stichting Cordaid en de Nederlandse ambassade in Ethiopië het het liefst zien en daarom willen zij de mogelijkheden van een Results Marketplace verkennen,die het makkelijker maakt om vraag, aanbod en verificatie van financieringsmogelijkheden samen te brengen. Die marktplaats kan de operationele kosten voor donoren kleiner maken en scheelt de NGOs die geld ophalen veel tijd en moeite. Daarnaast zorgt het voor meer transparantie op het gebied van resultaten in ontwikkelingshulp. Op de lange termijn is het doel om met deze vereenvoudiging meer geld richting het bereiken van de Sustainable Development Goals (SDG’s) te stuwen.

Vraag Cordaid en Buitenlandse Zaken

Zo’n marktplaats vergt veel sociale innovatie en gaat om gedragsverandering in het hele ecosysteem van ontwikkelingshulp. Stichting Cordaid en de Nederlandse ambassade in Ethiopië hebben Social Finance UK en Social Finance NL gevraagd de haalbaarheid van een Results Marketplace te onderzoeken, te verkennen hoe de marktplaats zou kunnen worden opgezet en na te gaan welke uitdagingen zo’n marktplaats met zich meebrengen.

Aanpak SFNL

SFNL heeft zich vooral gericht op de juridische inrichting en de governance kant de markplaats. Om te onderzoeken hoe de marktplaats het best vorm gegeven kan worden achter de schermen, is SFNL in gesprek gegaan met juridische specialisten, experts op gebied van het reguleren van financieringsvormen, private fondsenmanagers, en NGOs. Zo hebben we in kaart gebracht wat de donoren en de NGOs zoeken en nodig hebben van een bemiddelende dienst. Hiernaast heeft SFNL ook meegeschreven aan de financiële business case van de marktplaats om te verkennen of deze ook financieel duurzaam kan worden opgezet.

Resultaat

Het veranderen van een ecosysteem vergt tijd en geduld. In het eindrapport heeft Social Finance een versie van de markplaats aangeraden waarbij langzaam stappen gemaakt kunnen worden om uiteindelijk een dergelijke systeemverandering te bewerkstelligen. Social Finance adviseert daarom om initieel te focussen op het ontwerpen, implementeren en verifiëren van digitale resultaten voor zogeheten outcome funders. Deze versie van de marktplaats kan vervolgens als springplank gebruikt worden om uiteindelijk toe te werken naar een platform waar resultaten ook verhandeld kunnen worden.

Samenwerking

“Social Finance heeft een hele solide en allesomvattende analyse geleverd, die stof tot nadenken geeft.” – Maarten Oranje, Expert in Performance Based Financing and Data Use bij Cordaid

“Ik ben zeer tevreden over de uitgebreide en omvangrijke inzichten die Social Finance ons geboden heeft.” – Marco Gerritsen, Senior Health & Development Expert bij de Nederlandse Ambassade in Ethiopië

Foto door Evelien Hogers Fotografie

Social Bonds zijn sinds 2010 een innovatieve vorm van financiering die investeerders toestaat geld te genereren voor positieve sociale resultaten en te verdienen aan een beleggingsrendement. Recent hebben Social Bonds een ware vlucht genomen, deels vanwege de maatschappelijke uitdagingen die de COVID-19 pandemie met zich meebrengt.  

Vraag EBRD

Deze recente stroomversnelling heeft de interesse van de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling (EBRD) in Social Bonds gewekt en daarmee de noodzaak om Social Bonds te onderzoeken. De EBRD heeft een team van Monitor Deloitte en Social Finance NL gevraagd de markt van Social Bonds te onderzoeken binnen de EBRD regio. SFNL is specifiek aan de slag gegaan met een onderzoek naar de selectiecriteria van de maatschappelijke projecten die met Social Bonds gefinancierd kunnen worden.

Aanpak SFNL

Het SFNL team heeft gebruik gemaakt van het marktonderzoek van Monitor Deloitte om zo een uitgebreide mapping te maken van de doelen van de EBRD in drie belangrijke strategische documenten en deze te vergelijken met de kaders uit de zogeheten Social Bond Principles en de kaders en impact reporting die er van Social Bonds uit de markt beschikbaar is. Met deze resultaten heeft de EBRD een duidelijk overzicht van welke project categorieën interessant kunnen zijn voor de bank en hebben zij helder zicht op het speelveld tot nu toe.

Resultaat

Het project is halverwege oktober 2021 afgesloten met een awareness-raising sessie die is bijgewoond door bankiers van de EBRD zelf en bankiers van hun partner banken, om hen zo bewust te maken van de kansen die Social Bonds te bieden hebben voor het bijdragen aan sociaal maatschappelijke projecten. 

Foto door Evelien Hogers Fotografie