Het Sociaal Innovatiefonds (SIF) ondersteunt werkgevers bij het doen van investeringen om groepen mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan te nemen. Inmiddels zijn er al zeven ondernemers die dankzij het SIF hun bedrijfsplannen voor een inclusieve werkvloer in gang hebben kunnen zetten. Eén van de eerste was United Repair Centre (URC) dat kledingreparaties uitvoert voor een aantal kledingmerken, zodat deze kleding langer gebruikt kan worden en productiefouten kunnen worden opgelost. Het bedrijf is opgezet door Makers Unite, een sociale onderneming die duurzame kleding maakt met statushouders die zo een kans krijgen op de arbeidsmarkt. United Repair Centre had als ambitie om in vijf jaar tijd tot 106 banen te creëren voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, waarvan 85 banen voor statushouders en 21 banen voor mensen uit de doelgroep banenafspraak. Inmiddels zitten we ongeveer op de helft van die vijf jaar. Hoog tijd om eens te kijken hoe het gaat met deze ondernemer! We spraken CEO en oprichter Thami Schweichler.

Om maar meteen met de deur in huis te vallen: hoe is het nu met jou en met United Repair Centre?

Het gaat goed! We hebben een intensieve periode achter de rug waarin we zowel onze operatie als onze impact verder hebben ontwikkeld. Naast onze groei in Nederland (momenteel 23,4 FTE) en het opstarten van URC Londen (momenteel 5,6 FTE) , richten we ons nu op uitbreiding binnen Europa, met name Frankrijk. Tegelijkertijd blijven we investeren in technologie en processen op kledingreparatie met als doel op grote schaal inclusieve banen te kunnen realiseren.

Wat zijn de meest recente ontwikkelingen waar je het meest trots op bent?

We zijn ons op verschillende vlakken aan het door ontwikkelen. Zo voeren we momenteel gesprekken met investeerders en strategische partners om onze groei in Europa verder mogelijk te maken. Ik  ben ook trots  op hoe  we  de United Repair Academy verder ontwikkeld hebben en onlangs een nieuwe groep leerlingen konden verwelkomen om hen op te leiden tot kleermaker. Verder hebben we als focus dit jaar om ons techplatform verder te ontwikkelen en de doorstroom van reparaties efficiënter te maken. En tot slot hebben we weer een paar mooie samenwerkingen opgezet. In totaal hebben wij nu 25 Europese of wereldwijde merken als partner.

Flink wat mooie ontwikkelingen waar je met recht trots op kunt zijn. Wat is volgens jou de belangrijkste toegevoegde waarde (geweest) van het SIF?

Het SIF heeft ons enorm geholpen bij het vormgeven van onze sociale impact, vooral op het gebied van inclusieve werkgelegenheid. Het was en blijft een uitdaging om de doelgroep van de banenafspraak te bereiken en binnen ons kleermakersteam te integreren, maar dankzij de ondersteuning van SIF hebben we hierin kunnen blijven investeren. De begeleiding en inzichten hebben ons geholpen om realistische doelen te stellen en te blijven leren hoe we een duurzame en inclusieve werkplek kunnen creëren.

Hoe vond en vind je de samenwerking met het SIF?

De samenwerking met SIF hebben we altijd als zeer waardevol ervaren. Jullie hebben ons niet alleen financieel ondersteund, maar ook actief meegedacht over hoe we onze impactdoelen kunnen bereiken. Jullie begrijpen de uitdagingen waar we tegenaan lopen en hebben ons geholpen om hierin stappen te zetten. Dankzij de betrokkenheid konden we verder groeien en ons model verbeteren om langdurige en zinvolle werkgelegenheid te bieden.

Wat is jouw boodschap voor andere (sociaal) ondernemers die graag willen investeren in een inclusieve werkvloer, maar tegen allerlei obstakels aanlopen?

Inclusief ondernemen is niet altijd eenvoudig, maar het is essentieel om geduldig en flexibel te blijven. De juiste mensen vinden en behouden binnen de doelgroep vraagt om maatwerk en aanpassingsvermogen. Samenwerking met organisaties zoals  Social Finance NL/SIF kan hierin een enorme steun zijn. Blijf investeren in opleiding, begeleiding en duurzame werkstructuren, want op de lange termijn zorgt dit niet alleen voor sociale impact, maar ook voor een sterker en veerkrachtiger bedrijf.

Het project: “Nieuwkomers in hun Kracht” laat zien dat het investeren in nieuwkomers (statushouders en andere migranten) met een achtergrond als verpleegkundige loont. Het project dat in 2022 van start ging begeleidt nieuwkomers intensief zodat zij sneller als BIG-geregistreerd verpleegkundige aan de slag kunnen. Dit biedt niet alleen voordelen voor de deelnemende nieuwkomers en de zorgsector, maar ook voor de overheid en de samenleving als geheel. Uit een impactanalyse van Social Finance NL blijkt namelijk dat iedere geïnvesteerde euro bijna €2,50 aan baten oplevert. Denk aan inkomensverbeteringen, lagere wervingskosten en besparingen op uitkeringen. Het project is gestart in het Universitair Medisch Centrum Groningen en afgelopen jaar via Zorg voor het Noorden uitgerold naar andere ziekenhuizen in Noord-Nederland. De Goldschmeding Foundation heeft dit financieel mogelijk gemaakt.

Persoonlijke begeleiding als sleutel tot succes
Michelle van Toor, projectmanager bij de Goldschmeding Foundation: “Het traject van Nieuwkomers in hun Kracht combineert vakinhoudelijke en persoonlijke begeleiding. Na een intensieve taalcursus van 3,5 maand waarin vaktaal centraal staat starten de nieuwe werknemers met een werktraject van 15 tot 21 maanden in een ziekenhuis. Hier worden ze begeleid door een buddy en worden ze ondersteund in het traject naar BIG-registratie. Deze ondersteuning helpt hen om niet alleen de benodigde beroepsvaardigheden op te bouwen, maar ook zelfvertrouwen te ontwikkelen en zich thuis te voelen in hun nieuwe werkomgeving”.

Elke euro levert €2,50 op
Het project is niet alleen een investering in mensen, maar ook in de maatschappij. Uit een impactanalyse van Social Finance NL blijkt dat iedere deelnemer gemiddeld €60.753 oplevert aan maatschappelijk resultaat. Voor de overheid betekent dit besparingen op bijstandsuitkeringen en re-integratietrajecten, terwijl ziekenhuizen profiteren van lagere wervingskosten en een verbeterde werkomgeving. Al kort nadat een deelnemer het traject heeft afgerond, zijn de baten groter dan de kosten.

Succesvolle opschaling
De resultaten laten zien dat het begeleiden van nieuwkomers een investering is die loont. Er zijn sinds 2023 26 nieuwkomers  aan het werk gegaan en er zijn meerdere ziekenhuizen in het noorden met het project gestart: te weten het Martini Ziekenhuis Groningen, Wilhelmina Ziekenhuis Assen en het Ziekenhuis Nij Smellinghe in Drachten. In 2025 wordt met financiële steun van de Goldschmeding Foundation en  Stichting Op Klompen Begonnen de aanpak verder uitgerold naar de Randstad door Het Potentieel Pakken en BIG support.  Het Spaarne ziekenhuis, Amsterdam UMC en het Erasmus ziekenhuis in Rotterdam starten in het voorjaar van 2025 met het project ‘Nieuwkomers in hun Kracht’ om zo meer kundig zorgpersoneel te werven, onderwijzen en behouden.

Mee financieren?
Om deze succesvolle aanpak te versnellen en verduurzamen zijn vooruitstrevende financieringsmodellen nodig. Daarom nodigen we ziekenhuizen, zorginstellingen, arbeidsmarktregio’s, lokale, regionale en landelijke overheden en andere belanghebbenden uit om met het projectteam hierover in gesprek te gaan. Neem hiervoor contact op met projectnieuwkomers@umcg.nl.

WHITE PAPER, JANUARY 2025
Dr Stefania Knecht-Turkanik, Nina Berculo, Björn Vennema

Summary

Non-governmental organisations, especially their finance and fundraising teams, are being thrown into the deep end. The shifting political and economic landscape is putting their systems under pressure and threatening their survival. The good news? Despite declining government subsidies, there is still enough capital available to fund development and humanitarian aid. The bad news? NGOs must rethink how they operate and secure funding. Thankfully, there is also a growing pool of options through innovative financing and outcomes-based approaches that can help them navigate those challenges. The sector has faced challenges before, but with funding constraints tightening across the board, NGOs now face a clear choice: sink or swim.

Changing political landscape with financial consequences

On 12 November 2024, Reinette Klever, the newly appointed Dutch Minister for Foreign Trade and Development Cooperation, announced a significant policy shift: subsidies for development and humanitarian aid provided to NGOs will be reduced from €1.4 billion to €0.4 billion between 2026 and 2030. While financial constraints play a role, the rationale extends beyond budgetary concerns. The government aims to encourage NGOs to reduce dependency on subsidies, prioritize efficiency, and focus on direct community funding to ensure aid is more effective and less entangled in complex organisational structures.¹ Partos, the Dutch trade association for development cooperation refers to these cuts as drastic, noting that they also undermine the Netherlands’ reputation and reliability as an international partner. Individual organisations are also voicing concerns and confusion. Cordaid Director Heleen van den Berg, among others, describes the cuts as a fundamental threat to democracy and human rights globally, as well as to the Netherlands itself.²

This new policy is emblematic of a rapidly changing aid and development landscape, one that presents mounting challenges for NGOs. Not just in the Netherlands, global adverse forces are mounting for the development and humanitarian aid sectors. Global financial pressures, disengagement among younger donors, rising costs, advancements in technology (including AI), and increasing demands for financial, social, and ecological accountability are testing the resilience of traditional funding models.³ Coupled with a volatile political environment and a perceived trade-off between climate action and development assistance, these dynamics necessitate a shift in how NGOs operate and fund their work.⁴

At the same time, the need for humanitarian and development aid has never been more pressing.⁵ Conflicts, climate change, and economic crises have widened the funding gap for achieving the Sustainable Development Goals (SDGs) in developing countries to a staggering $4 trillion annually — a 60% increase since 2015.⁶ Public finance or philanthropy alone will not be able to finance the trillions that are needed to close the SDG financing gap.⁷ Addressing this shortfall requires a more strategic and collaborative approach among stakeholders. As the UNDP aptly highlights, “the onus is on policymakers, donors, and development practitioners to adapt, innovate, and collaborate more effectively than ever before.”⁸

So, what does adaptation and innovation look like in this context? It involves diversifying funding sources, implementing programmes more efficiently and involving different partners. Innovative finance is a tool that contributes to all the above. This white paper explores how NGOs can leverage innovative finance mechanisms to navigate a shifting political and financial landscape while driving meaningful progress toward global development goals. The time to rethink funding models and partnerships is now.

Innovative finance goes beyond traditional tools to create impact

Innovative finance involves engaging non-traditional partners, often from the private sector, to mobilize resources and enhance the effectiveness of funding for social or environmental challenges. It refers to financial instruments that go beyond philanthropic donations and subsidies and involves new funding players to generate or optimize capital for impactful solutions. ⁹

The essence of innovative finance lies in its focus on achieving measurable outcomes in the most efficient and impactful way possible. By restructuring incentives and aligning financing with results, innovative finance offers a transformative approach to addressing the funding and operational challenges faced by NGOs. ¹⁰

NGOs can adopt innovative finance through models ranging from debt- or equity-based instruments such as impact investment funds, to outcomes-based finance instruments, like Development Impact Bonds or Outcomes Funds. For instance, Educate Girls successfully linked funding to measurable improvements in education outcomes. ¹¹ In contrast, blended models combine catalytic funding from governments or foundations with private capital, helping to mobilize finance for high-risk projects. For example, Water.org’s WaterEquity initiative mobilizes private investment to fund safe water and sanitation projects, blending philanthropy with market-driven solutions. ¹² To raise these funds, NGOs could set up social enterprise, financial vehicles or funds that would allow them to access investments under financial regulation. What they all have in common, though, is that NGOs start thinking more entrepreneurially about what they want to achieve and what works.

Putting partnerships and outcomes first

There are several ways in which innovative finance can offer advantages to traditional approaches to funding. According to Rob Mills from Social Finance UK, traditional grants or subsidies often include inflexible timelines, budgets and activities set by donors. These donors are most often in the Global North and are as such often less in touch with the local situation. As such, traditional financing can entrench colonial structures of power (“the Global North decides over the Global South”) and organisations can be left implementing ineffective programmes “challenged via bureaucracy that forces service providers to focus on compliance rather than results.”¹³ Innovative finance, on the other hand, aims to disrupt these entrenched patterns:

• Innovative finance fosters a partnership approach, bringing together diverse stakeholders—donors, NGOs, and governments—to collaborate on shared goals. This creates opportunities for more strategic support and creative solutions that are not dependant on public funds or subsidies. For example, the Education Outcomes Fund in Ghana demonstrates how this approach ensures the effective use of development funds while strengthening local ownership. The Ghanaian government is repaying the fund once the agreed-upon outcomes, aligned with local contexts and priorities, are achieved.
• The majority of innovative finance instruments focus on measurable outcomes, allowing for continuous learning, adaptation, and evidence-based decision-making. This approach shifts the focus from activities (“training on basic business skills”) or outputs (“200 individuals trained successfully”) to specific, measurable outcomes (“increase in household income by 10%”), promoting more effective interventions.
• Innovative finance offers flexibility and adaptive management, which is especially relevant in high-risk environments. This model allows for programme adjustments based on real-time evaluations, offering space to refine strategies and better respond to changing circumstances.
• Innovative finance instruments help NGOs leverage their deep local knowledge and networks to navigate cultural and political challenges, helping to reduce costs and risks while enhancing investment outcomes in complex regions.

Experts agree that engaging with innovative finance models and the private sector is becoming essential.¹⁴ Governmental subsidies are decreasing, yet many regions still face chronic under-investment. Additionally, individual donors are becoming increasingly weary of the responsibility of financing solutions to global problems. As a result, donors are expecting NGOs to explore innovative, co-financed solutions that involve the private sector or development funding mechanisms. In times of declining resources, it is crucial to align financial resources with outcomes to ensure more effective use of funding.

Confronting rather than avoiding the inevitable challenges of innovative finance

Given the many benefits of innovative finance, it raises the question: why aren’t more NGOs using it? The answer lies in several challenges organisations face when trying to work with innovative finance.

• One major issue is a lack of information. An InterAction survey showed that the main reason NGOs provided for not engaging in innovative finance is a lack of information about different financing instruments and how they work, as well as a lack of information about innovative finance for development opportunities and partners.¹⁵
• Embracing innovative finance requires a shift in organisational culture towards a more entrepreneurial working manner. It requires confronting assumptions, questioning established practices, and re-thinking processes towards what creates long-term, sustainable change. NGOs are often less familiar with financial markets, the terminology surrounding capital and investment, and are cautious about exploitative schemes, particularly those that may affect the communities they serve. Constructively engaging with scepticism, addressing biases and combating misinformation about innovative finance are also key aspects of this transition.
• A change in organisational culture also demands investing in internal capacity and extra workload. Especially in early stages, innovative finance takes more time and effort to implement. It requires collaboration with external partners, stricter impact measurement and evaluation, and additional staff hours. On top of that, it demands financial resources, specialized expertise, and compliance with complex legal requirements. NGOs simply do not have the staff, resources, or expertise needed to explore or adopt innovative financing options. They may lack the skills or experience to feel confident diving into this unfamiliar territory.
• There is also the perception that innovative finance is risky. Many NGOs believe it comes with higher financial risks compared to traditional grants. However, a survey of implementing organisations found that 73% thought the risk was either “roughly the same” or even “less” than with traditional funding methods.¹⁶
• Finally, finding the right fit can be a struggle. For many NGOs, understanding the different types of innovative finance can feel like learning a new language. Figuring out which tools, funders, or investors are suitable—and how to implement them effectively—can be overwhelming. Without clear guidance or the right frameworks, navigating this space becomes a major challenge.

The question arises whether can afford to overlook innovative finance. The related challenges are not insurmountable if there is unified support among NGO leadership to carefully consider appropriate instruments and mechanisms. Considering a declining government subsidy landscape, NGOs must explore new ways of working to retain their existing donor base and attract new supporters, focusing on increased transparency and the ability to demonstrate impact – two aspects that innovative finance enables.

Innovative Finance: The Holy Grail?

Does this mean that NGOs should abandon traditional funding and solely embrace innovative finance? The short answer is no, innovative finance is not the holy grail, and it cannot fix all financing or fundraising problems.¹⁷  However, it can radically shift the way NGOs are currently implementing programmes or financing their operational costs. Practically, this could mean re-thinking which rights holders to work with, how to bridge the aid-development nexus, or which outcomes to focus on — and to determine which outcomes are realistically attainable.

The catch? Innovative finance cannot become a goal in and of itself.¹⁸ Providing services that lead to lasting, long-term impact must remain the goal, and innovative finance can be a helpful means to achieving this. Keeping an impact-mindset also means that NGOs must promote interventions that are backed by evidence rather than seek to display a new financial product for publicity.¹⁹ This impact mindset means that the needs of the rights holders must remain central, rather than the priorities of funders.

Amid the evolving political and economic landscape that challenge NGOs with funding uncertainties, it is worth remembering that the emphasis on creating lasting impact is also growing. The GIIN estimates that there are $1.571 trillion USD in impact investing assets under management (AUM) worldwide, representing 21% compound annual growth of the total impact investing market since 2019.²⁰ As the drivers of change, NGOs now have a unique opportunity to re-think assumptions, forge innovative partnerships, and re-shape both funding models and implementation strategies, and in the process become less dependent on government subsidies.

NGOs: time to swim!

NGOs must take a strategic and thoughtful approach when considering innovative finance. While the landscape may seem overwhelming, many other organisations have already started this journey. Intermediaries, such as Social Finance NL, are available to help NGOs think through the long-term impact they aim to achieve and explore which innovative finance models might be suitable for advancing sustainable development goals more quickly and efficiently.

The time to act is now—those who choose to swim and embrace this challenge can pave the way for a more sustainable and impactful future.

De Health Impact Bond Stevig Staan vermindert valincidenten onder ouderen in Noord-Limburg. Begin oktober schreef hournaliste Senay Boztas een artikel voor de Britse Sunday Times over de valpreventiecursussen uit dit project die ervoor moeten zorgen dat 3.940 valincidenten worden voorkomen.

Het volledige artikel kun je hier online lezen.

Hieronder de pdf van de versie die in de papieren krant stond.

Prinsjesdag 2024 staat in het teken van flink wat bezuinigingen, waaronder binnen het ambtenarenapparaat van de rijksoverheid. Dat lijkt op het eerste oog een quick win, maar gaat dat ervoor zorgen dat de grote maatschappelijke uitdagingen waar we nu voor staan beter opgelost gaan worden? Ruben Koekoek bepleit in een opiniestuk op de website Binnenlands Bestuur dat we hiervoor niet meer of minder ambtenaren nodig hebben, maar vooral een resultaatgerichtere overheid. 

Lees hier het hele artikel.

Per 1 juli heeft het bestuur van Social Finance NL een nieuw gezicht, namelijk Myrthe van der Plas. Samen met Bernard ter Haar (voorzitter) en Jeroen Rijpkema (penningmeester) vormt zij het driekoppige bestuur dat de missie van SFNL bewaakt en richting geeft aan de organisatie. Myrthe helpt organisaties en mensen om hun impact te vergroten door middel van data, strategie en innovatie. Momenteel is ze in die hoedanigheid werkzaam bij de Belastingdienst als  Social Innovator bij de afdeling Datafundamenten en Analytics en runt zij haar eigen stichting Lakisama om kinderen in Kenia onderwijs te bieden. In haar vrije tijd doet ze aan karate en hardlopen en breidt of haakt ze zo nu en dan eigen kledingstukken. We vroegen haar naar haar carrièrepad tot nu toe en haar nieuwe rol bij SFNL.

Kun je wat over jezelf vertellen?

Ik ben 41 jaar geleden geboren in Zuid-Limburg (Kerkrade) en heb daar mijn hele jeugd gewoond tot ik, na een tussenjaar in Barcelona, in Nijmegen Internationale Bedrijfscommunicatie ben gaan studeren. Daar miste ik de bètakant, dus aansluitend ben ik  Econometrie gaan studeren in Amsterdam en Maastricht. Tijdens mijn studie werkte ik parttime bij ABN AMRO bij Asset Liability Management als kwantitatief analyst. Na het afronden van beide studies heb ik naar de combinatie tussen communicatie en econometrie gezocht en zo ben ik als adviseur Data Analytics bij de adviestak van Pricewaterhouse Coopers (PwC) terechtgekomen. De laatste jaren was ik er verantwoordelijk voor het Data Analyse team in de publieke sector.

PwC staat bekend als een commerciële partij, hoe ben je in de publieke sector terechtgekomen?

In 2017 ben ik op sabbatical gegaan naar Guatemala om daar vrijwilligerswerk te doen. Die zingeving heb ik bij thuiskomst voortgezet door een dag in de week vrijwilligerswerk te doen bij War Child. Toen bood PwC mij aan om een half jaar in Kenia aan de slag te gaan om de collega’s daar op te leiden in Data Analytics en zelf meer te leren over international development. Dat was een bijzondere tijd waarin ik ook verder kon onderzoeken hoe meer structureel bij te dragen aan de maatschappij. Uiteindelijk is daar mijn stichting uitgerold: Lakisama. De stichting heeft een focus op onderwijs, omdat ik echt geloof dat dat de manier is om mensen daar verder te helpen.

Inmiddels werk je bij de Belastingdienst. Hoe ben je daar terechtgekomen en wat is jouw rol?

Ik vond het tijd om meer het maatschappelijke speelveld in te gaan en de Belastingdienst is een plek van waaruit je het leven voor heel veel mensen beter kunt maken. Als Social Innovator begeleid en implementeer ik datagedreven innovatie-initiatieven.. Innovatie is geheel in lijn met de Responsible Business Simulator, een aanpak om strategische besluitvorming te faciliteren, die ik eerder samen met Jacques de Swart  en Annemieke Roobeek vanuit PwC, MeetingMoreMinds en Nyenrode heb ontwikkeld.

Kun je wat meer vertellen over de Responsible Business Simulator?

Zeker! De Responsible Business Simulator is een aanpak die helpt om beslissingen te ondersteunen. Neem bijvoorbeeld het vraagstuk hoe je medewerkers duurzaam kunt inzetten. Eerst bepaal je welke elementen belangrijk zijn. Denk aan medewerkerstevredenheid, gezondheid, productiviteit, bevlogenheid, etc. Vervolgens kijk je waar je in zou kunnen investeren. Denk daarbij aan toegang tot sport/fysiotherapie, een coach, fruit op de werkplek, zelf roosters bepalen, etc. Dan onderzoek je wat die interventies voor effect hebben op de elementen die je belangrijk vindt. Op deze manier kun je kwantificeren, onderbouwen, maar ook een dialoog voeren over wat de beste keuzes zijn. Zo kun je besluiten nemen op basis van feiten in plaats van onderbuikgevoel en kun je transparant zijn over de keuzes die je gemaakt hebt. De aanpak wordt ook gebruikt bij eenmalige doorrekeningen van besluiten waar veel draagvlak nodig is, zodat men ziet wat het effect is van het bepaalde keuzes. Zoals bij de renovatie van het dak van Nemo en de aanschaf van een wapensysteem bij het Ministerie van Defensie. Daarnaast hebben we bijvoorbeeld voor de KNVB de maatschappelijke waarde van voetbal gekwantificeerd. Bij de Belastingdienst ben ik nu aan het onderzoeken bij welke vraagstukken we besluitvorming transparanter en makkelijker kunnen maken.

Het kwantificeren van maatschappelijke waarde klink ons natuurlijk bekend in de oren! Hoe ken jij Social Finance NL eigenlijk?

Nog voor de oprichting van SFNL had Annemieke Roobeek mij al geïntroduceerd aan Ruben en daarna hebben wij altijd contact met elkaar gehouden om te sparren over diverse onderwerpen. Annemieke ken ik sinds wij samen de Responsible Business Simulator hebben ontwikkeld, projecten ermee gedaan hebben en bijbehorende boeken hebben geschreven. Het contact is er altijd geweest en met de ambitie van SFNL om meer in te zetten op Data & Digi, vroeg Annemieke mij of ik interesse had in een rol in het bestuur. Daar zou een plek vrijkomen in verband met haar vertrek. Toen zijn we met elkaar in gesprek gegaan en nu is het dus officieel!

Wat spreekt je aan in SFNL?

Ik vind het heel knap wat Ruben en Björn in vijf jaar tijd voor elkaar hebben gekregen. Niet alleen hebben ze de juiste mensen laten aansluiten, de impact die Social Finance NL nu maakt met bijvoorbeeld impact bonds laat zien dat onderbuikgevoelens niet altijd kloppen en dat besluitvorming en financiering ook anders kan. Bovendien draagt SFNL bij aan een maatschappij waarin iedereen een kans krijgt die ze anders misschien niet hadden gekregen. Daar zie ik een link met mijn eigen stichting en persoonlijke ambitie. SFNL doet dat op geheel eigen wijze. Indrukwekkend in zo’n korte tijd!

Hoe zie je jouw bijdrage binnen het bestuur?

Mijn bijdrage zit op de vlakken waar ik me de afgelopen jaren in ontwikkeld heb: data, innovatie en strategie. Dit zijn de gebieden waar ik relevante ervaring over meebreng en de andere bestuursleden op aanvul. Zo weet ik als geen ander waar je tegenaan loopt binnen organisaties met een adviestak en kan ik goed meedenken met de directie. Dat sluit mooi aan bij de fase waar SFNL nu in zit: ik voel me goed op mijn plek en vind het vooral ontzettend leuk. De klik met Bernard en Jeroen was gelukkig meteen goed, net zoals met het team, dus ik kijk ernaar uit om samen verder te bouwen aan Social Finance NL en nog meer impact te maken!

Na bijna zes jaar de eerste voorzitter te zijn geweest van het bestuur van Social Finance NL, geeft Annemieke Roobeek per 1 juli het stokje door aan Bernard ter Haar. Bernard maakt sinds 2020 onderdeel uit van het bestuur van SFNL en schuift nu dus op naar de voorzittersrol. Dat betekent dat er een plekje vrijkomt in het bestuur. We zijn verheugd aan te kondigen dat deze positie ingevuld wordt door Myrthe van der Plas. Myrthe helpt organisaties en mensen om hun impact te vergroten door middel van data, strategie en innovatie. Hiermee sluit Myrthes profiel uitstekend aan bij de ambitie van SFNL om met behulp van data en digitale oplossingen maatschappelijke impact te vergroten. Jeroen Rijpkema blijft de rol van penningmeester vervullen in het driekoppige bestuur.

Bernard ter Haar combineert kennis financiële sector en sociaal domein

Bernard ter Haar werkte van 1988 tot 2022 bij de Rijksoverheid op diverse ministeries. Zo was hij onder andere Directeur Generaal bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Hij is actief als bestuurder en verricht adviesopdrachten vanuit de overheid. Met zijn kennis van zowel de financiële sector als het sociale domein weet hij alles van de problematiek waar SFNL zich in projecten ook veel mee bezighoudt. Zo stelde hij vorig jaar met Ruben Koekoek de essaybundel ‘De Nieuwe Polder – hoe rolt geld weer de goede kant op?’ samen. In zijn nieuwe rol als voorzitter gaat hij graag door op de rol die het bestuur de afgelopen jaren heeft vervuld. “Het bestuur zal het team zo goed mogelijk proberen te ondersteunen en helpen koers te houden. Het is fantastisch dat het team zo heeft kunnen groeien. Die groei moet op een gezonde manier worden geborgd in de organisatie, zodat SFNL een steeds grotere sociale impact kan realiseren.”

Ambitie Myrthe van der Plas sluit aan op ambitie SFNL

Nieuwkomer in het bestuur Myrthe van der Plas is werkzaam bij de Belastingdienst als Social Innovator bij de afdeling Datafundamenten en Analytics. Daarvoor was ze adviseur Data Analyse bij PwC in Nederland en Kenia, richtte ze stichting Lakisama op en gaf ze les als docent aan Nyenrode Business Universiteit. Haar functie als bestuurslid van Social Finance NL sluit niet alleen aan bij de ambitie van SFNL om meer en beter gebruik te maken van de inzet van data, maar ook bij haar persoonlijke ambitie om bij te dragen aan een eerlijkere wereld: “Social Finance NL draagt op een innovatieve manier bij aan een meer inclusieve samenleving. Daarom heb ik ontzettend veel zin om met Social Finance NL na te denken over de uitdagingen waar ze voor staat en hoe ze haar maatschappelijke impact verder kan vergroten. Mijn focus zal hierbij liggen op een combinatie van data (analyse), strategie en innovatie.”

Op naar de volgende fase

Ruben Koekoek, mede-oprichter van Social Finance NL: “De stichting bewaakt als meerderheidsaandeelhouder de ideële missie van Social Finance NL en is onze steun en toeverlaat bij het runnen en uitbouwen van de organisatie.  We zijn Annemieke enorm dankbaar dat ze de rol van voorzitter de afgelopen jaren heeft vervuld. Ze heeft aan de wieg gestaan van onze organisatie en wist op belangrijke momenten het verschil te maken. We zijn heel blij dat Bernard deze rol wil overnemen. Nu we een nieuwe fase in gaan waarin we uit ons start-up jasje zijn gegroeid en onze dienstverlening willen uitbreiden met meer datagedreven oplossingen, zijn we erg blij dat Myrthe van der Plas de vrijgekomen plek in ons bestuur wil innemen. Met haar expertise aan boord, hopen we weer mooie stappen te kunnen zetten om nog meer impact te maken. Op naar de volgende fase!”

€1 investering levert minstens €3,92 aan maatschappelijke waarde op voor het Beweeghuis

De toekomst van de Nederlandse gezondheidszorg staat onder grote druk door een toenemende zorgvraag en een nijpend tekort aan personeel. Invest-NL pleit daarom voor het investeren in domeinoverstijgende netwerken in de zorg. In deze netwerken werken professionals binnen én buiten het zorgdomein samen aan het bevorderen van de gezondheid van burgers. Een mooi voorbeeld hiervan is het Beweeghuis in Maastricht-Heuvelland voor mensen met beweegklachten. In samenwerking met ReumaNederland en de Noaber Foundation en in opdracht van Invest-NL, bracht Social Finance NL de maatschappelijke businesscase voor deze aanpak in kaart. Hieruit blijkt dat investeren in een zorgnetwerk voor mensen met beweegklachten veelvoudig baten oplevert: iedere euro die geïnvesteerd wordt, levert bijna vier euro aan maatschappelijke waarde op.

Uit het rapport van de maatschappelijke businesscase blijkt dat de kosten en baten van het Beweeghuis niet evenredig verdeeld worden over de verschillende domeinen en stakeholders. Zo vallen de gerealiseerde baten bij de zorgverzekeraar, het UWV en de verzuimverzekeraar en investeren nu vooral het ziekenhuis en overige partijen in het netwerk in de aanpak. Door de baten van de zorgverzekeraar, het UWV en de verzuimverzekeraar te delen met het zorgnetwerk die nu de kosten maken, kan de aanpak duurzaam gefinancierd worden en naar andere regio’s worden uitgebreid.

Gezond houden in plaats van beter maken

Domeinoverstijgende zorg bevordert efficiënte samenwerking tussen bijvoorbeeld huisartsen, specialisten, verpleegkundigen, paramedici de gemeente. Zo is er in het voorbeeld van het Beweeghuis nauwe samenwerking met beweegcoaches van de gemeente. Hierdoor krijgen patiënten sneller de juiste zorg op de juiste plek en wordt er steviger ingezet op preventie en het gezond houden van onze samenleving. Door meer domeinoverstijgende zorginitiatieven gefinancierd te krijgen, kunnen er stappen worden gezet naar een geheel nieuw bekostigingssysteem van de zorg dat aansluit bij de noodzakelijke transitie: een zorgstelsel gericht op het gezond houden van onze samenleving in plaats van het beter maken van patiënten.

Resultaatfinanciering in samenwerking met alle partijen

Een mogelijk instrument voor de financiering van domeinoverstijgende netwerkzorg is resultaatfinanciering. Een voorbeeld hiervan is een Health Impact Bond, waar stakeholders zoals zorgverzekeraars en de overheid betalen voor daadwerkelijk behaalde en gemeten resultaten. Vaak gebeurt dit uit gerealiseerde besparingen door de interventie. Investeerders worden aangetrokken om de interventie vooraf te financieren. Zij verdienen hun investering terug met rendement als de beoogde resultaten zijn behaald. Een voorbeeld hiervan is de Health Impact Bond Stevig Staan op het thema valpreventie. Een maatschappelijke businesscase brengt in kaart wat de resultaten zijn, welke financiële waarde deze hebben en bij welke partijen de baten vallen.

Netwerken in de zorg van de grond krijgen met de juiste financiering en opschaling

De resultaten van de maatschappelijke businesscase van het Beweeghuis zijn onderdeel van een groter project binnen Invest-NL dat inzicht en handvatten geeft voor financiering én opschaling van succesvolle domeinoverstijgende zorgnetwerken. “Door het creëren van robuuste, schaalbare financieringsinstrumenten zoals Health Impact Bonds, maken we het mogelijk om initiatieven die voorheen als niet financierbaar werden beschouwd, toch van de grond te krijgen,” aldus Stanleyson Hato, teamlead Life Sciences & Health bij Invest-NL.

Harde waarden zacht maken

Laura Brouwer, manager bij Social Finance NL: “De ambitie van Invest-NL op domeinoverstijgende zorginitiatieven sluit naadloos aan bij de visie van Social Finance NL. Wij geloven namelijk dat de aanpak van maatschappelijke problemen vanuit de behoefte van de doelgroep moet worden gevormd en op basis van resultaten moet worden gefinancierd. Daarom geven we maatschappelijke waarde een plek in iedere businesscase. Want door die zachte waarden hard te maken, laten we zien dat investeren in initiatieven zoals het Beweeghuis loont en kan er gezocht worden naar de juiste, duurzame financiering.”

Download hier het rapport.

Het was een roerige tijd voor impact investeren, in Nederland én Europa. Pensioenfondsen gaven aan miljarden te willen investeren in de energietransitie in Nederland, een nieuwe regel van de Belastingdienst biedt ANBI-stichtingen nu de mogelijkheid om ook in impact te investeren, en de Europese Commissie is druk bezig met implementatie van Europese standaarden om af te dwingen dat bedrijfsleven (en overheid) gaat rapporteren over hun impact. Soms lijkt het alsof de wereld van impact investeren stapje voor stapje verder groeit, maar nu gebeurt er zoveel dat veel organisaties door de bomen het bos niet meer zien. Heel begrijpelijk, terwijl er juist op alle kanten heel veel kansen ontstaan voor grootschalige én kleinschalige initiatieven. In drie blogs neemt Björn Vennema je daarom mee door het laatste nieuws en wat dit betekent voor onze Nederlandse sector. Vandaag: pensioenfondsen willen miljarden investeren in Nederland.

Op woensdag 27 maart riepen de vijf grootste pensioenfondsen op tot betere aansturing vanuit de overheid om voor hen de investering van vele miljarden in Nederland mogelijk te kunnen maken. Een prachtige oproep waarin pensioenfondsen hun verantwoordelijk nemen en waarvan ik hoop dat de overheid ernaar luistert.

Het grote geld versus ‘kleinkapitaal’

Als het grote geld zich meldt, dan wordt er doorgaans wel geluisterd namelijk. Maar tegelijkertijd zijn er ook lokaal gigantische problemen die hele gerichte oplossingen vereisen. Ons zorgstelsel loopt vast, de kloof tussen arm en rijk groeit en het aantal dak- en thuislozen neemt almaar toe. Hierin investeren is een stuk minder makkelijk dan in de energietransitie en organisaties die aan deze oplossingen werken kunnen niet schermen met miljardeninvesteringen.

Versnippering zorgt voor vertraging

Toch zijn minstens zo grote investeringen nodig in het sociaal domein als in de energietransitie. Alleen heeft de overheid het sociaal domein keurig in allerlei kleine brokken heeft opgeknipt en verdeeld heeft over de ministeries, gemeenten en zorgverzekeraars. Alleen al op gemeentelijk niveau loopt het tekort voor jeugdzorg in de miljarden. Het is precies deze versnippering die grootschalige oplossingen tegenhoudt. Een succesvolle schuldenaanpak of zorginitiatief moet bij elke gemeente, met elke zorgverzekeraar en zelfs met elk ministerie apart afspraken maken. En dan nog lukt het vaak alleen om de activiteiten te bekostigen en niet om de maatschappelijke waarde die ze creëren gefinancierd te krijgen. Deze manier van werken is geen doen en zorgt ervoor dat vele potentieel grootschalige oplossingen niet verder komen dan een kleine regionale aanpak.

Kansen voor publiek-privaat financieren

Om sociale ondernemingen succesvol te laten zijn, is er ook voor hen een centraal aanspreekpunt, financier en samenwerkingspartner nodig bij de overheid. Die, zoals Invest-NL in de oproep van de pensioenfondsen, het mandaat heeft om zelfstandig innovaties en thema-overstijgende oplossingen te faciliteren en financiële afspraken te maken. Daarmee zorgen we dat initiatieven kunnen opschalen, maar ook beter gefinancierd kunnen worden. Alle voorspellingen wijzen erop dat de tekorten in het sociaal domein alleen maar zullen toenemen de komende jaren, terwijl private financiers staan te popelen om juist samen met de overheid aan de slag te gaan. Dat is een kans die je als overheid niet zou mogen laten liggen.

De weg vrij voor pensioenfondsen

Als we nu in actie komen, geven we de pensioenfondsen nog veel meer mogelijkheden om te investeren in een toekomstbestendig Nederland. Bovendien zorgt een inclusief, gezond en kansengelijk Nederland ook voor een gezonde economische toekomst. En wat is er nou passender dan dat we met onze eigen pensioenen effectief bijdragen aan onze gezamenlijke toekomst en tegelijkertijd op de lange termijn een financieel gezond pensioen opbouwen.

Niet alleen de pensioenfondsen zetten stappen die voor de overheid en onze Nederlandse impactsector relevant zijn, ook vermogensfondsen en stichtingen hebben nu veel meer mogelijkheden om in impact te investeren. In de volgende blog vertelt Björn daar meer over.