Het maatschappelijk vraagstuk  

Amsterdam Nieuw-West staat voor een grote maatschappelijke opgave: jongeren groeien op in wijken met complexe sociale uitdagingen en uiteenlopende ontwikkelkansen. Het Jongerenwerk speelt een belangrijke rol in de ontwikkeling van jongeren. Sinds 2025 werken vier jongerenwerkorganisaties in Amsterdam Nieuw-West samen in een alliantie onder de naam ONE Jongerenwerk. Zij bereiken gezamenlijk ieder jaar duizenden jongeren in Nieuw-West. Een gezamenlijke en uniforme manier om de impact van dit bereik inzichtelijk te maken ontbrak alleen nog.  

Vraag Stadsdeel Nieuw-West en ONE Jongerenwerk 

Stadsdeel Nieuw-West en ONE Jongerenwerk heeft Social Finance NL gevraagd om een uniforme en praktische M&E-aanpak te ontwikkelen die inzicht geeft in bereikte jongeren, resultaten en ervaren impact. De aanpak is vooral gericht op leren en bijsturen, om het jongerenwerk zo goed mogelijk te ondersteunen. De aanpak moest daarmee een balans vinden tussen zo veel mogelijk inzichtelijk maken, maar met zo min mogelijk (extra) druk op de jongeren en de jongerenwerkers.  

Aanpak SFNL

We voerden in samenspraak met stadsdeel Nieuw-West en ONE Jongerenwerk twee fases uit: 

1. Strategische fase
   Middels werkgroepsessies met de partners en de gemeente (stadsdeel en stadsbreed), en gesprekken met jongeren en jongerenwerkers stelden we gezamenlijk doelen, prioriteiten en indicatoren vast. Daarnaast inventariseerden we bestaande dataverzamelingsmethodes. Het resultaat: een meetplan dat duidelijk maakt welke output- en outcomes gemeten moeten worden. Daarnaast omschrijft het meetplan bij wie er gemeten wordt en op welke manier.
2. Ontwerpen en testen
   In deze fase ontwikkelden we de bijbehorende meetinstrumenten. Dit omvatte een nul- en eindmeting per project, een tevredenheidsmeting en een halfjaarlijkse impactmeting. Om de implementatie van de M&E-aanpak zo soepel mogelijk te laten verlopen, zijn alle instrumenten getest op begrijpelijkheid en uitvoerbaarheid met zowel jongeren als jongerenwerkers. 

Resultaat

Per juli 2026 heeft het traject vijf meetinstrumenten opgeleverd en een helder procesplan voor wie welke meting wanneer uitvoert. Dit meetplan wordt gedragen door alle vier de ONE-partners. Het stadsdeel en ONE Jongerenwerk bouwen hiermee aan een uniforme aanpak om de resultaten van het jongerenwerk in Nieuw-West inzichtelijk te maken. De komende fase staat in het teken van het verder testen, bijstellen en implementeren van de aanpak in de praktijk.  

Maatschappelijke businesscase MDT maatjesprojecten met jonge nieuwkomers

Social Finance NL ontwikkelt een maatschappelijke businesscase voor drie MDT maatjesprojecten: Friend4friend, Buddy to Buddy en Wereldmeiden-Wereldgozers MDT. Deze projecten vallen onder Maatschappelijke Diensttijd (MDT), een landelijk programma waarbij jongeren tussen 12 en 30 jaar vrijwillig iets betekenen voor een ander en voor de samenleving. De drie projecten koppelen jonge nieuwkomers aan Nederlandse jongeren op basis van gelijkwaardigheid, met ontmoeting en wederzijdse inzet als kern.

Het maatschappelijk vraagstuk

Jonge nieuwkomers in Nederland krijgen vaak te maken met sociaal isolement. Contact met de ontvangende samenleving komt lastig op gang door beperkte taalvaardigheid en drempels aan beide kanten. Hierdoor hebben nieuwkomers minder toegang tot informele netwerken en minder kansen om Nederlands te oefenen. Dit verkleint de kansen op participatie, opleiding en werk, en vergroot het risico op uitsluiting en eenzaamheid. 

Nederlandse jongeren bewegen zich tegelijkertijd ook vaak binnen hun eigen kring. Weinig contactmomenten buiten de eigen leefwereld leiden tot minder diverse relaties en minder kansen om andere perspectieven te leren kennen. Op maatschappelijk niveau leidt dit gebrek aan contact tot verminderde sociale cohesie: vooroordelen blijven bestaan, tegenstellingen groeien en de risico's op segregatie en polarisatie nemen toe. 

Vraag Friend4friend, Buddy to Buddy en Wereldmeiden-Wereldgozers MDT 

De drie maatjesprojecten willen de maatschappelijke en financiële waarde van hun werk inzichtelijk maken. Ze vroegen Social Finance NL een maatschappelijke businesscase te ontwikkelen die de effecten van hun projecten kwantificeert voor de relevante stakeholders: gemeenten, zorgverzekeraars, onderwijsinstellingen en de deelnemers zelf. De maatschappelijke businesscase vormt de basis voor gesprekken over structurele financiering en voor een sterkere verankering van de maatjesprojecten binnen gemeentelijk beleid en landelijke programma's. 

Aanpak SFNL

Social Finance NL werkt de maatschappelijke businesscase uit in drie fases: 

1. Verandertheorie: per MDT-project stellen we een verandertheorie op die de impact van het project in kaart brengt, door doelgroepen, activiteiten,outputs en outcomes te definiëren.
2. Maatschappelijke businesscases: op basis van de verandertheorieën ontwikkelen we drie businesscases die de maatschappelijke kosten en baten inzichtelijk maken. We werken zowel gedeelde als project-specifieke baten uit, onderbouwd door literatuuronderzoek, data-analyse en aanvullende interviews.
3. Oriëntatie op duurzame financiering: de inzichten vertalen we naar een publiekssamenvatting, een stakeholdergericht slidedeck en een stappenplan voor duurzame financiering.Social Finance NL ondersteunt de drie projecten bij de eerste gesprekken met mogelijke financiers. 

Resultaat

Het project resulteert in een verandertheorie en maatschappelijke businesscase per MDT-project, die de maatschappelijke waarde van Friend4friend, Buddy to Buddy en Wereldmeiden-Wereldgozers MDT aantoonbaar maakt. De inzichten worden samengevat in een publiekssamenvatting en een stakeholdergericht slidedeck met daarin de verandertheorie en de uitkomsten van de businesscase. 

Daarnaast stelt Social Finance NL een stappenplan op voor duurzame financiering en ondersteunt de drie projecten bij gesprekken met gemeenten, fondsen en andere mogelijke financiers. Zo krijgen de projecten niet alleen de onderbouwing, maar ook de handvatten om structurele financiering te realiseren.  

Het maatschappelijk vraagstuk

Pleegzorg is een bewezen en effectieve vorm van jeugdzorg met verblijf. De Mockingbird-werkwijze versterkt dit verder. Rond een ervaren "hubhome"-pleeggezin vormt zich een constellatie van zes tot tien pleeggezinnen die elkaar kennen, steunen en ontlasten. Pleegouders vallen op elkaar terug bij lastige vragen, kinderen ontmoeten gelijkgestemden, en de gedeelde verantwoordelijkheid maakt dat pleegouders hun rol langer en met meer plezier volhouden. De Mockingbird-werkwijze heeft in o.a. het Verenigd Koninkrijk bewezen uitval onder pleeggezinnen te verminderen met als resultaat meer kinderen die een veilige plek hebben om te verblijven.  

Stichting Ondersteuning Pleeggezin rolt sinds het najaar van 2021 de Mockingbird-werkwijze uit in Nederland. In 2026 draaien er acht constellaties met 48 pleeggezinnen bij zeven pleegzorgaanbieders. Hoewel Mockingbird zijn meerwaarde in de praktijk laat zien, is de verdere groei afhankelijk van tijdelijke subsidies. De uitdaging is daarom niet alleen om de werkwijze voort te zetten, maar om deze duurzaam te verankeren in het Nederlandse pleegzorgstelsel zodat meer kinderen en gezinnen ervan kunnen profiteren. 

Vraag van Stichting Ondersteuning Pleeggezin 

Stichting Ondersteuning Pleeggezin wilde inzicht krijgen in hoe de bewezen effectieve Mockingbird-werkwijze duurzaam georganiseerd, bekostigd en opgeschaald kan worden binnen de Nederlandse pleegzorg. 

Aanpak SFNL

We werken in vier fases toe naar een duurzame financiële borging. In fase 1 brachten we de huidige kostenposten in kaart, stelden we een longlist op van mogelijke organisatie- en financieringsvormen en een afwegingskader met randvoorwaarden en de functies die zo'n centrale organisatie moet vervullen. 

In fase 2 organiseerde wij een bijeenkomst voor een groep van 30 betrokkenen om het draagvlak en de gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de verdere uitrol van Mockingbird in Nederland te toetsen en te versterken.

In fase 3 maken we samen met Stichting Ondersteuning Pleeggezin een verdiepingsslag op een shortlist van de overwogen organisatie- en financieringsvormen. Ook maken we de rol en toegevoegde waarde van de stichting bij verdere opschaling concreter. 

In fase 4 stellen we financiële prognoses op voor de verschillende scenario's. Dit vertalen we naar een routekaart 'Duurzame bekostiging tot 2030'.  

Resultaat

Het project bracht de sector een stap dichter bij structurele bekostiging van Mockingbird. Fase 1 en 2 leverden een helder beeld op van de kostenposten, de mogelijke implementatiemodellen en de positie van de sector. Het draagvlak is stevig: betrokken aanbieders, regio's en beleidspartners onderschrijven de waarde van Mockingbird en voelen sterk eigenaarschap. Een regio besloot Mockingbird structureel in te kopen tegen een kostendekkend tarief, en in een andere jeugdzorgregio loopt een traject voor een productcode en kostprijsberekening. Tegelijk werd duidelijk dat de rol en de bijdrage van de Stichting Ondersteuning Pleeggezin scherper gedefinieerd moeten worden naarmate aanbieders zelfstandiger worden. atieve boeren.

Quote klant 

"Social Finance NL helpt ons om Mockingbird in Nederland zo te helpen groeien en de organisatie zo verder vorm te geven, dat we duurzaam de pleegzorg kunnen veranderen. Veel van de bouwstenen daarvoor liggen er al; er is een bewezen werkwijze, er zijn sterke resultaten uit de praktijk, en we werken samen met een ontzettend gemotiveerd netwerk van partners. Het team van Social Finance NL helpt ons door deze onderdelen te structureren en aan te scherpen, en daagt ons uit in de manier waarop we zouden kunnen gaan werken. Daarnaast ondersteunen ze ons door de verschillende opties onze financieringsbehoeften scherp in beeld te brengen, zodat we de komende jaren door kunnen groeien richting structurele verandering van de pleegzorg in Nederland."

In MDT Baanbrekers bundelen 3X3 Unites, de Johan Cruyff Foundation en Stichting Life Goals Nederland hun krachten om samenhangend MDT-aanbod voor jongeren in een kwetsbare positie te realiseren. Samen met Springplank, Iamprogrez en Social Finance NL werken zij aan een duurzame manier om MDT lokaal te verankeren, zodat sport wordt ingezet als krachtig middel voor ontwikkeling, participatie en gelijke kansen. Het project wordt ondersteund door ZonMw-subsidie binnen de regeling Inbedding MDT-aanbod.

Het maatschappelijke vraagstuk

De mentale gezondheid en toekomstkansen van jongeren staan onder druk: de helft ervaart een matige tot slechte mentale gezondheid en kansenongelijkheid neemt toe.

Jongeren met een lagere sociaal-economische positie (SEP) worden extra geraakt, doordat zij minder toegang hebben tot ondersteuning, onderwijs en netwerken. MDT biedt jongeren een bewezen ontwikkeltraject, maar succesvolle MDT-trajecten zijn vaak nog afhankelijk van tijdelijke subsidies. Structurele financiering en beleidsmatige inbedding op lokaal niveau blijven een uitdaging.

Vraag MDT Baanbrekers

Door de MDT-trajecten van 3X3 Unites, de Johan Cruyff Foundation en Stichting Life Goals beter op elkaar af te stemmen en te koppelen aan doorstroom naar werk, opleiding of vrijwilligerswerk, ontstaat een samenhangend aanbod voor jongeren in een kwetsbare positie. Hiermee creëren ze een aantrekkelijk totaalaanbod voor gemeenten die sport als middel willen inzetten om kwetsbare jongeren te helpen ontwikkelen.

Daarnaast willen de organisaties de maatschappelijke en financiële opbrengsten van hun MDT-projecten voor verschillende stakeholders en de samenleving inzichtelijk maken. Hiermee willen ze hun samenwerking met bestaande en nieuwe partners versterken, nieuwe gemeenten interesseren om samen te werken en de koppeling te maken met bedrijven met een Social Return (SR)- verplichting.

Aanpak SFNL

Social Finance NL ontwikkelt binnen dit project twee maatschappelijke businesscases voor MDT-modules die gericht zijn op participatie en arbeidsperspectief. Deze businesscases brengen de maatschappelijke en economische waarde van MDT Baanbrekers in kaart en vormen de basis voor gesprekken met gemeenten en andere financiers. Een belangrijk onderdeel is de vertaling van deze inzichten naar een SR-model. Daarmee wordt verkend hoe MDT kan worden ingezet als structurele invulling van SR-verplichtingen binnen gemeentelijk aanbestedingsbeleid.

Resultaat

Het project resulteert in:

• Een verandertheorie en een maatschappelijke businesscase voor MDT Baanbrekers.
• Een toegankelijke publiekssamenvatting van de belangrijkste inzichten rondom de maatschappelijke waarde van MDT Baanbrekers voor gesprekken met gemeenten en bedrijven.
• Een SR-model dat inzichtelijk maakt hoe een bijdrage van bedrijven aan MDT Baanbrekers in aanmerking komt voor de SR-regeling en hoe gemeenten MDT kunnen opnemen als vast bestedingsdoel in aanbestedingen. Zo ontstaat een nieuwe route naar structurele financiering van MDT via bestaande regelingen.

Met deze aanpak helpen we MDT-organisaties om structurele financiering te realiseren via bestaande beleidsinstrumenten en ondersteunen we gemeenten bij het onderbouwen van MDT als effectieve en rendabele maatschappelijke investering.

In Nederland hebben circa 650.000 kinderen tot 18 jaar gescheiden ouders. Veel kinderen voelen zich te weinig gezien, gesteund en gehoord tijdens en na de scheiding van hun ouders en ervaren weinig steun om hier op een goede manier mee om te gaan. Stichting Villa Pinedo ondersteunt daarom kinderen met gescheiden ouders om de negatieve effecten van een scheiding zo veel mogelijk te beperken. Zij biedt een plek waar kinderen en jongeren alles wat er in hun hoofd en hart omgaat rondom de scheiding kunnen delen en koppelt online maatjes op basis van ervaringsdeskundigheid.

Vraag Villa Pinedo  

Villa Pinedo heeft Social Finance NL gevraagd om een impactmanagement systeem te ontwikkelen, waardoor zij structureel en duurzaam hun impact kunnen meten en managen.  

Aanpak SFNL

Wij zetten in twee fases een impactmanagement systeem voor Villa Pinedo op. Eerst ontwikkelen we een stevig impactnarratief, waarin we de verandertheorie en werkzame bestanddelen van de interventie omschrijven. Vervolgens richten we de monitoring in. We stellen een meetplan op, adviseren in de selectie van te meten indicatoren, ontwikkelen tools voor dataverzameling en geven advies rondom de borging van de monitoring. Ook ontwikkelen we een dashboard waarin alle monitoringsinformatie wordt gevisualiseerd.

Leren voor Morgen is een coöperatie die zich inzet voor leren voor duurzame ontwikkeling binnen én buiten het onderwijs en van peuter tot professional, met als uiteindelijk doel om duurzaamheid in het DNA van het onderwijs te verankeren. Leren voor Morgen verbindt docenten, scholen en organisaties die verder willen met duurzame ontwikkeling in het onderwijs middels hun netwerken, bijeenkomsten, evenementen en projecten. De uitvoering van diverse projecten gaat in samenwerking met de leden van Leren voor Morgen. 

Vraag Leren voor Morgen 

Leren voor Morgen heeft Social Finance NL benaderd voor een vraag die speelde bij twee van haar projecten, Sustainability Skills en SustainaBul MBO. Beide projecten worden momenteel gefinancierd door een bijdrage uit fondsen en subsidies, waarbij in elk geval de bijdrage uit het fonds eindig is. Leren voor Morgen is daarom op zoek naar een duurzaam financieringsmodel, zodat zij minder afhankelijk wordt van tijdelijke financiering. SFNL heeft Leren voor Morgen hierbij geholpen.  

Aanpak SFNL

Allereerst hebben we voor beide projecten het impactnarratief in kaart gebracht. Met dit impactnarratief maken we inzichtelijk welke maatschappelijke waarde de projecten creëren, en welke partijen hiervan profijt hebben. Dit hebben we gedaan aan de hand van een verandertheorie, die de maatschappelijke impact van de projecten per stakeholder in kaart brengt. Deze verandertheorie hebben we vervolgens gevalideerd bij een brede stakeholdersgroep. Daarna hebben we aan de hand van een stakeholdersmatrix de waarde per stakeholder extra uitgelicht, om zo te kunnen bepalen welke partijen mogelijk zouden kunnen bijdragen aan de nieuwe duurzame financieringsstrategie. In de derde fase hebben we voor beide projecten een nieuw financieringsmodel op hoofdlijnen uitgewerkt dat de projecten minder afhankelijk maakt van de bestaande financiers en voorsorteert op een duurzame financiering. 

Resultaat

Leren voor Morgen heeft nu inzicht in de waarde die zowel Sustainability Skills als SustainaBul MBO creëert, en weet ook waar deze waarde valt, en door welke activiteiten deze waarde wordt gecreëerd. Doordat deze waarde inzichtelijk is gemaakt, is Leren voor Morgen in staat om het gesprek aan te gaan met de afnemers hiervan en belanghebbenden hierin, en kan zo worden toegewerkt naar een duurzame financiering van beide projecten. 

Maatschappelijke Diensttijd (MDT) is een programma van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, in samenwerking met jongeren, maatschappelijke organisaties, scholen, gemeenten en andere ministeries. MDT biedt alle jongeren tussen de 12 en 30 jaar de kans om via een MDT-project – dat meestal 80 uur omvat – hun talenten te ontwikkelen, iets te doen voor een ander en/of de samenleving en mensen te ontmoeten buiten hun eigen leefwereld. Door MDT bouwen jongeren zelfvertrouwen op, weten ze beter wat ze willen en doen ze belangrijke vaardigheden op. Dit maakt niet alleen jongeren sterker, maar ook de samenleving als geheel.

Vraag Maatschappelijke Diensttijd (MDT)

Sinds de start van het programma is Social Finance NL betrokken om het MDT-kernteam bij te staan in de duurzame doorontwikkeling van MDT, op zowel financieel als strategisch vlak. Op dit moment zijn MDT-projecten grotendeels afhankelijk van financiering vanuit het Rijk. Om MDT een duurzame plek te geven in de samenleving, is het belangrijk om de financieringsbronnen te diversifiëren en het eigenaarschap van MDT te verbreden. Daarom wil het MDT-kernteam meer inzicht krijgen in de maatschappelijke waarden van MDT voor verschillende stakeholders en dit ook in financiële waarden uitdrukken.

Aanpak SFNL

Om inzicht te krijgen in de maatschappelijke waarde van MDT voerden we vijf maatschappelijke businesscases uit voor MDT-projecten op verschillende maatschappelijke opgaven, zoals kansengelijkheid (schulden), eenzaamheid en sport. We startten ieder project met het opstellen van een impactnarratief inclusief verandertheorie. Een maatschappelijke businesscase brengt vervolgens op basis van dit impactnarratief de financiële en sociaal maatschappelijke kosten en baten van een interventie in kaart voor verschillende stakeholders en zet dit af tegen de kosten. Dit maakt het mogelijk om de kosten en baten van een interventie met elkaar te vergelijken en biedt stakeholders inzicht in de potentiële opbrengsten van MDT-projecten.

Resultaat

De maatschappelijke businesscases tonen aan dat de onderzochte MDT-projecten allen een positief maatschappelijke resultaat (baten minus kosten) opleveren. De onderzochte MDT-projecten creëren financiële en sociaal maatschappelijke waarde voor jongeren, gemeenten, het bedrijfsleven, onderwijsinstellingen en de zorgsector. Veel van deze stakeholders dragen niet of in kleine mate financieel bij aan MDT. Daarnaast bieden de maatschappelijke businesscases specifieke inzichten die de effectiviteit en impact van de projecten verder vergroten.

De maatschappelijke businesscases zijn in het najaar in factsheets samengevat en met het MDT-netwerk en externen gedeeld via de nieuwsbrief en social media. Ze hebben onder andere in de media veel tractie opgeleverd. Zie bijvoorbeeld hier: Volkskrant, Nieuwsuur en Sport KnowHow XL.

Daarnaast gebruiken de betrokken MDT-projecten de maatschappelijke businesscases in hun communicatie richting verschillende stakeholders: zo heeft MDT Tegen Eenzaamheid de factsheet gebruikt voor het (succesvol) aanvragen van een subsidie bij de gemeente Delft en gebruikt Zaanstad de maatschappelijke businesscase voor een update richting het college over het vervolg van het project.

De resultaten per MDT-project en het maatschappelijke thema waar zij op inspelen zijn verschillend:

112 MDT draagt bij aan de mentale veerkracht van jongeren en helpt schooluitval te verminderen. Het versterkt de band tussen jongeren en hulpdiensten, bevordert een positief imago van de hulpdiensten en stimuleert interesse in sectoren met personeelstekorten. Bovendien genereert elke geïnvesteerde euro €1,13 aan maatschappelijke waarde.

MDT Set Your Life Goals draagt bij aan het doorlopen van een onderwijstraject, verbetert het loopbaanperspectief en vergroot maatschappelijke participatie van jongeren in een kwetsbare positie door sport en coaching. Elke geïnvesteerde euro levert €1,55 aan maatschappelijke waarde op.

MDT Tegen Eenzaamheid helpt eenzaamheid onder ouderen te verminderen, draagt bij aan betaalbare ouderenzorg en bevordert het welzijn van jongeren. Elke geïnvesteerde euro levert €1,61 aan maatschappelijke waarde op.

MDT Local Heroes draagt voor jongeren in een kwetsbare positie bij aan betere zelfkennis en een betere oriëntatie op de toekomst via een intensieve MDT-variant. Dit vergroot hun kansen op de arbeidsmarkt en hun betrokkenheid bij de samenleving. Elke geïnvesteerde euro levert €3,76 aan maatschappelijke waarde op.

MDT Time of Your Life in de gemeente Arnhem wordt ingezet als onderdeel van de aanpak van het Jongeren Perspectief Fonds (JPF) waarbij jongeren zonder afloscapaciteit hun schulden (deels) aflossen door deelname aan MDT-Time of Your Life als maatschappelijke tegenprestatie. De impactanalyse laat zien dat de financiële baten van de aanpak ruimschoots opwegen tegen de kosten: het programma bespaart de gemeente per jongere duizenden euro’s. Daarnaast is gebleken dat MDT in combinatie met de aanpak van het JPF van meerwaarde is in het schuldhulpverleningsproces van de gemeente Arnhem: deelnemende jongeren maken een essentiële, positieve levensverandering door, waardoor hun algehele welzijn er zichtbaar op vooruitgaat en zij weer meedoen in de maatschappij.

Vervolg  

Op dit moment ondersteunen we het MDT-kernteam en – netwerk in de mogelijkheden om maatschappelijke businesscases in te zetten voor de verduurzamingsopgaven. Ook werken we aan een handleiding om de financiële waarden van hoofdlijnen voor MDT-projecten zelf inzichtelijke te maken.

Maatschappelijke Diensttijd (MDT) is een initiatief van het ministerie van OCW, ontwikkeld in samenwerking met jongeren, maatschappelijke organisaties, scholen, gemeenten en andere ministeries. Het programma is in 2018 opgezet met als doel de maatschappelijke betrokkenheid van jongeren te stimuleren en hen kansen te bieden om zichzelf te ontwikkelen. Jongeren tussen de 12 en 30 jaar krijgen via MDT de mogelijkheid om nieuwe vaardigheden op te doen, hun zelfvertrouwen te vergroten en in contact te komen met mensen buiten hun eigen leefwereld. Tegelijkertijd dragen zij bij aan de samenleving door iets goeds te doen voor een ander.

MDT is uitgegroeid tot een breed gedragen netwerk, ondersteund door de Rijksoverheid, NJR, NOV, ZonMw en talloze maatschappelijke partners, waaronder gemeenten, fondsen, het bedrijfsleven en onderwijsinstellingen. Met inmiddels 2.000 samenwerkingspartners en meer dan 100.000 deelnemende jongeren – en nog eens 200.000 die zullen volgen – heeft MDT een grote impact (Voortgangsrapportage, 2024). De ambitie is om verder te groeien naar een landelijk dekkend netwerk, zodat elke jongere een MDT-project in de buurt heeft.

Vraag MDT

Sinds 2019 is Social Finance NL strategisch adviseur van het landelijke MDT-team. Wat begon als een vraag over het aantrekken van cofinanciering voor MDT-projecten, is uitgegroeid tot een bredere focus op duurzame ontwikkeling en financiering van MDT in samenwerking met maatschappelijke partners. SFNL speelt hierin een sleutelrol, met bijzondere aandacht voor het versterken van maatschappelijk draagvlak en de financiële borging van MDT.

Resultaat (2019-2024)

De afgelopen jaren hebben we de inzichten van onderzoek naar de praktijk gebracht en hebben we de samenwerking en relaties met stakeholders van MDT versterkt. Een paar voorbeelden van de resultaten:

• De Impact Finance Toolkit, die organisaties helpt in het vinden van alternatieve financieringsmogelijkheden voor hun MDT-project. Lees hier meer over onze aanpak.
• We deden stakeholderonderzoek naar gemeenten en fondsen, op basis waarvan we meerwaarde van MDT voor gemeenten in kaart brengen en vertaalden naar een stakeholderstrategie.
• We verbinden het bedrijfsleven met MDT. Onder andere via Social Return on Investment, waarvoor we praktijkvoorbeelden hebben ontwikkeld waarin MDT een invulling van Social Return On Investment vormt. Ook hebben we een samenwerking met VNO-NCW en hun maatschappelijke stichting opgezet.
• We ondersteunden de ontwikkeling en uitvoering van subsidieregeling 5a die in 2022 de opschaling van lopende MDT-projecten mogelijk heeft gemaakt, waardoor 90.000 jongeren een MDT kunnen doen. Ook gaven we training aan de beoordelingscommissies die de aanvragen behandelden, waar jongeren ook een belangrijk onderdeel van uitmaken.
• Om de impact van MDT op maatschappelijke opgaven te vergroten zetten we samenwerkingen op met strategische partners, zoals Eén Tegen Eenzaamheid en NOC*NSF. We brachten ook de meerwaarde van MDT voor verschillende opgaven in beeld. Zie bijvoorbeeld hier over sport en hier over eenzaamheid.
• Om inzicht te krijgen in de maatschappelijke en financiële waarden van MDT voor verschillende stakeholders hebben we we vijf maatschappelijke businesscases opgesteld voor MDT-projecten op verschillende maatschappelijke opgaven, zoals kansengelijkheid (schulden), eenzaamheid en sport.

Aanpak SFNL (2025)

Op dit moment ondersteunen we het MDT-kernteam met het ontwikkelen van de verduurzamingsstrategie van MDT. We onderzoeken de mogelijkheden om de opgestelde maatschappelijke businesscases in te zetten voor de verduurzamingsopgaven. Ook werken we aan een handleiding om de financiële waarden van hoofdlijnen voor MDT-projecten zelf inzichtelijke te maken. Daarnaast blijven we doorwerken aan de  duurzame doorontwikkeling van de samenwerking met gemeenten, fondsen en bedrijfsleven. Een onderdeel hiervan is het inzetten van MDT als mogelijkheid voor Social Return on Investment (SROI) om zo meer bedrijven bij MDT te betrekken.

Over de samenwerking

“Voor MDT vormt Social Finance NL een deskundige en betrouwbare partner bij het oppakken van financiële vraagstukken in het sociale domein. Met de hulp van de kennis en kunde van Social Finance NL heeft MDT kunnen uitgroeien tot een landelijk netwerk waarin jongeren zichzelf kunnen ontwikkelen, elkaar kunnen ontmoeten en tegelijkertijd iets doen voor de samenleving.” – Frank Robben, programmamanager MDT bij Ministerie van OCW.

“Jullie benaderen impact niet alleen vanuit die zachte kant, niet dat feel good fuzzy gevoel, maar weten impact vanuit een financieel perspectief te rationaliseren en vorm te geven zodat het zichzelf kan bedruipen.” – Elmer Burke, voormalig programmadirecteur van MDT. In 2023 spraken we hem voor ons vijfjarig impact rapport. Dit interview lees je hier.

Gemeente Amsterdam heeft met de afdeling Jeugd een team dat beleid maakt en stuurt op de uitvoering van preventie en jeugdhulp voor jeugdigen en gezinnen in de stad. De stad heeft daarbij de ambitie om niet alleen reactief hulp te bieden wanneer er een zorgvraag is, maar ook preventief aanbod te hebben voor inwoners in de stad om die zo laagdrempelig en dicht bij hun normale leefomgeving te helpen en waar mogelijk erger te voorkomen.

Vraag Gemeente Amsterdam

Aanpak SFNL

Resultaat

Samenwerking

Foto door Evelien Hogers Fotografie

Niet alleen in West-Europa, maar ook in Litouwen is het voor sociaal ondernemers vaak lastig om toegang te krijgen tot financiering en andere vormen van bedrijfsondersteuning. Hierdoor blijven kansen om meer sociale impact te maken onbenut.

Vraag EIB

Om toenemende maatschappelijke uitdagingen (zoals arbeidsparticipatie en integratie van nieuwkomers) het hoofd te bieden, wordt sociale innovatie steeds belangrijker in het Litouwse beleid. Om deze sociale innovatie te faciliteren, is het van belang dat sociaal ondernemers, publieke instanties, investeerders en andere betrokken partijen elkaar vinden en effectief samenwerken. Daarom heeft de Europese Investeringsbank Social Finance NL gevraagd om samen met Ernst & Young (EY) Tsjechië en EY Litouwen een haalbaarheidsstudie uit te voeren naar een Social Outcomes Contracten in Litouwen. Via deze studie beoogt de EIB dit social finance ecosysteem verder te ontwikkelen en te verstevigen. De vraag komt voort uit een gezamenlijk initiatief van de EIB Group en EIB Advisory Hub om social outcomes contracten verder te stimuleren in Europa.

Aanpak SFNL

Social Finance NL zet haar kennis en expertise vooral in om, in nauwe samenwerking met EY Tsjechië en EY Litouwen, een sociaal innovatief pilot project te ontwikkelen waarin gebruik wordt gemaakt van resultaatfinanciering. Hiervoor hebben diverse overheden maatschappelijke vraagstukken aangeleverd waar resultaatfinanciering mogelijk aan kan bijdragen. Uiteindelijk hebben we in samenwerking met het Litouwse Ministerie van Sociale Zekerheid en Arbeid een Social Impact Bond pilot ontworpen, gericht op jongeren die de jeugdzorg (hebben) verlaten.

Resultaat

Het resultaat van deze haalbaarheidsstudie is ten eerste een overzicht van de mogelijkheden vooroverheden en investeerders om maatschappelijke resultaten anders te financieren. Ten tweede hebben we een voorstel ontwikkeld voor een potentiële Social Impact Bond. In dit voorstel worden de beoogde resultaten toegelicht en is er een business case opgesteld. Daarnaast wordt beschreven hoe deze resultaten zijn verbonden aan uitbetalingen en welke aanbestedingsmogelijkheden er zijn voor een Social Impact Bond.

Samenwerking

“The support from Social Finance NL was very useful in progressing our work, and we enjoyed working together with this team. We are now using the SOC design study in different fields seeking to present possible ways to improve youth policy in Lithuania.” – Jonas Laniauskas, director of Youth Affairs Agency at the Lithuanian Ministry of Social Security and Labour 

Foto door Scott Graham