Meer dan 3 miljoen mensen in Nederland hebben moeite met lezen en schrijven. Dat kan grote gevolgen hebben: brieven van de overheid, zorgverzekeraar of woningcorporatie worden niet begrepen, belangrijke acties blijven liggen en stress neemt toe.

Stichting Lees Simpel ontwikkelde een gratis app die ingewikkelde brieven samenvat in makkelijke taal, met behulp van kunstmatige intelligentie. De app kan de tekst ook voorlezen en vertalen naar verschillende talen, zodat mensen die moeite hebben met lezen, of Nederlands niet als moedertaal hebben, tóch begrijpen wat er staat.

De app is inmiddels meer dan 240.000 keer gedownload en heeft ruim 1,4 miljoen brieven en teksten versimpeld. Gebruikers vertellen dat de app hen helpt om brieven sneller te begrijpen en met meer rust te lezen. Lees Simpel wil deze ervaringen beter kunnen onderbouwen met data en dit kunnen verdiepen: wat is precies de impact van de app op individueel niveau; leidt gebruik echt tot minder stress, meer begrip en meer zelfstandigheid?

Daarom heeft Lees Simpel ons gevraagd een impactvalidatie uit te voeren. Hiermee kunnen zij verantwoording afleggen aan fondsen, maar vooral beter begrijpen wat de app betekent in het dagelijks leven van gebruikers. Met deze inzichten kan Lees Simpel gerichter doorontwikkelen, het bereik vergroten en het gesprek aangaan met partners, professionals en beleidsmakers over het belang van begrijpelijke communicatie.

Aanpak SFNL

Samen met Lees Simpel ontwikkelen we een impactvalidatie die aansluit bij hun bestaande Theory of Change. In dit onderzoek kijken we niet alleen naar cijfers, maar vooral naar de ervaring van gebruikers. Wat betekent het als een app ervoor zorgt dat iemand zélf zijn brieven kan begrijpen?

De onderzoeksaanpak bestaat uit de volgende onderdelen:

1. Analyse van anonieme gebruiksdata, met onder andere inzicht in herhaald en structureel gebruik van de app;
2. Vijf interviews met gebruikers van de app, waarin we ingaan op begrip van brieven, ervaren stress en zelfstandigheid;
3. Een vragenlijst aan hulpverleners, ingevuld door 95 mensen, om hun perspectief op het gebruik en de effecten bij cliënten mee te nemen;
4. Twee aanvullende interviews met hulpverleners die de vragenlijst hebben ingevuld, die context geven bij de antwoorden uit de vragenlijst;
5. Deze inzichten brengen we samen in een heldere rapportage. Hierin beschrijven we de gehanteerde methodiek, de belangrijkste inzichten en conclusies, en illustreren we de impact met concrete voorbeelden en quotes van gebruikers en professionals.

De impactvalidatie helpt Lees Simpel om de meerwaarde van hun app te laten zien aan fondsen, partners en beleidsmakers én om verder te groeien als organisatie die bijdraagt aan (digitale) inclusie en zelfredzaamheid.

Resultaat impactvalidatie

De impactvalidatie laat zien dat de Lees Simpel app daadwerkelijk bijdraagt aan beter begrip van ingewikkelde brieven, minder stress en meer ervaren zelfstandigheid bij gebruikers die de app herhaald gebruiken. Gebruikscijfers laten zien dat een substantiële groep de app structureel inzet, wat wijst op een blijvende behoefte aan versimpeling en toegankelijkheid. Vooral deze structurele gebruikers ervaren duidelijke effecten: zij begrijpen sneller waar een brief over gaat, weten beter welke actie nodig is en voelen minder spanning bij het openen van post.

Deze uitkomsten worden bevestigd door hulpverleners, die aangeven dat cliënten dankzij de app beter voorbereid zijn, sneller handelen en minder afhankelijk zijn van intensieve ondersteuning. Dit maakt contactmomenten rustiger en efficiënter.

Het rapport biedt Lees Simpel daarmee een stevig onderbouwd verhaal over de werking en impact van de app. Lees Simpel zet de uitkomsten in voor externe communicatie richting hulpverleners, maatschappelijke organisaties en samenwerkingspartners, zodat nog meer mensen in aanraking komen met de app. Daarnaast helpt de impactvalidatie om het belang van duidelijke taal aan de voorkant te onderstrepen en ondersteunt het de verdere ontwikkeling en positionering van Schrijf Simpel: het initiatief dat zich richt op het helpen van organisaties en professionals om brieven vanaf het begin begrijpelijk te maken.

De Gemeente Amsterdam stimuleert het ecosysteem van impactondernemerschap in Amsterdam met het programma Amsterdam Impact. Impact ondernemers spelen een belangrijke rol in de stad Amsterdam om maatschappelijke uitdagingen te helpen oplossen. 

Vraag Amsterdam Impact

Het programma Amsterdam Impact en het programmabureau Kansen voor West hebben Social Finance NL en Social Impact Fonds gevraagd de haalbaarheid van een Amsterdams lokaal impactinvesteringsfonds te onderzoeken (Social Impact Fonds Amsterdam). Dit fonds kan financiering aan impactondernemers en ondernemers met impactambities in de vorm van start- en groeikapitaal verstrekken. Ook kan het fonds technische assistentie verlenen om maatschappelijke uitdagingen in Amsterdam aan te pakken. Social Finance NL (SFNL) en Social Impact Fonds Rotterdam zijn door de gemeente gevraagd deze haalbaarheidsstudie uit te voeren.  

Aanpak SFNL

De haalbaarheidsstudie is in drie stappen uitgevoerd. Allereerst hebben SFNL en Social Impact Fonds de bestaande netwerken, informatie en wensen in kaart gebracht, en deze inzichten tijdens een werksessie met de gemeente gevalideerd. Vervolgens hebben we meerdere gesprekken gevoerd met de gemeente, potentiële investeerders en (vertegenwoordigers van) impactondernemers, om het draagvlak voor een Social Impact Fund (SIF) Amsterdam in kaart te brengen. Tot slot hebben we deze inzichten in een rapport bij elkaar gebracht, waarin we de uitkomsten van het haalbaarheidsonderzoek presenteren, en we ook de (mogelijke) opzet van het SIF Amsterdam beschrijven. 

In Rotterdam zijn veel huishoudens met problematische schulden. Eén van de hoogste percentages in Nederland. Deze schulden kunnen zonder schuldhulpverlening niet worden afgelost, maar voor veel van deze huishoudens komt de hulp vaak (te) laat op gang. Hierdoor lopen de schulden verder op met alle gevolgen van dien. Daarom zijn diverse sociaal ondernemers en wijkpartijen actief om deze mensen te bereiken en te begeleiden naar de juiste hulpverlening.

Vraag Social Impact Fonds Rotterdam

Het Social Impact Fonds Rotterdam (SIFR) en de Gemeente Rotterdam willen meer Rotterdammers met schulden beter en eerder ondersteunen. Zij werken aan het opzetten van nieuwe samenwerkingen met wijkpartners en sociale ondernemers die groot bereik hebben onder mensen met problematische schulden. SIFR heeft Social Finance NL gevraagd om inzichtelijk te maken wat de maatschappelijke waarde is van het voorkomen en oplossen van schulden en te adviseren over het inrichten van een resultatenfonds op dit onderwerp.

Aanpak SFNL

Op basis van interviews met schuldhulpinitiatieven en uitgebreide deskresearch hebben we de belangrijkste effecten van schuldhulpverlening in kaart gebracht. Voor de belangrijkste effecten berekenden we een financiële waardering. Het gaat hierbij om baten als verminderde uitkeringslast en andere uitgaven van de gemeente, verminderde zorgkosten en het verbeteren van het welzijn van de Rotterdammer met schulden (door vermindering van stress). De berekende waarden zijn de gemiddelde baten per huishouden met problematische schulden in Rotterdam. Hiervoor maakten we gebruik van beschikbare data van de Gemeente Rotterdam en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Daarnaast hebben we met SIFR en uitvoerders gesproken om de succesdefinities voor resultaatbetalingen te bepalen met bijpassende meetmethodiek. Wij brachten ook advies uit over de mogelijke structuur voor een resultatenfonds op schulden en de belangrijkste werkbare elementen.

Resultaat

SIFR heeft op basis van de berekende maatschappelijke waarden en ons advies externe financiers benaderd om een resultatenfonds op schulden op te richten, samen met de Gemeente Rotterdam. Hier wordt momenteel aan gewerkt.

Foto door Evelien Hogers Fotografie